Rozgłośnia Polska RWE i emigracja

 

Zespół polski RWE zawsze podkreślał, ze stanowi część społeczności emigracyjnej. Bez emigracyjnego zaplecza utrzymanie na wysokim poziomie całodziennych programów nie byłoby możliwe.

Sieć polskich korespondentów RWE rozciągała się na wszystkie stolice europejskie oraz ośrodki polskie na wszystkich kontynentach.

Dzięki istnieniu placówki RWE w Nowym Jorku, nadawali stamtąd regularne audycje: Jan Lechoń, Kazimierz Wierzyński i Józef Wittlin. Największą rolę w programach odgrywała emigracja londyńska. Dzięki istnieniu w Londynie studia, którym kierowali: Leopold Kielanowski, Włada Majewska, a w późniejszych latach Tadeusz Kryska Karski - regularne tygodniowe programy nadawali z Londynu: Zygmunt Nowakowski, Marian Kukiel, Adam Ciołkosz i wielu innych, czołowych przedstawicieli życia kulturalnego, umysłowego i politycznego. W Londynie nagrywane były audycje rozrywkowe, artystyczne i młodzieżowe, często z udziałem publiczności.

Audycje były otwarte dla wszystkich emigrantów stojących na gruncie demokracji i niepodległości. Przywódcy stronnictw oraz byli dowódcy wojskowi mogli przedstawić swoje poglądy w regularnie nadawanej serii "Przywódcy na emigracji mówią do Kraju".

Z kolei kierownictwo Rozgłośni polskiej czyniło wszystko, by podtrzymać emigracyjną twórczość. Jan Nowak zadął od Komitetu Wolnej Europy zapewnienia radiostacji zaplecza bibliotek, zbiorów i instytucji naukowych. Do 1973 r. Komitet utrzymywał przy życiu Bibliotekę Polską w Paryżu, wspierał m. in. Polish Research Centre, Studium Polski Podziemnej oraz Instytut im. Sikorskiego w Londynie, Związek Pisarzy, ZHP, YMCA, ZASP i inne placówki, tygodnik "Wiadomości" oraz inne wydawnictwa emigracyjne (przeważnie przez zakup książek przeznaczonych na rozdawnictwo w kraju).

W 1955 r. kierownictwu Rozgłośni Polskiej RWE udało się uzyskać od Komitetu Wolnej Europy około ćwierć miliona dolarów na stypendia dla pisarzy i artystów na emigracji, pozbawionych środków do życia. Na tej liście znaleźli się m. in. Witold Gombrowicz, czy Teodor Parnicki i Zofia Kossak (oboje przed powrotem do Polski). Wielu innych utrzymywało się dzięki stałemu udziałowi w audycjach RWE. Można, więc śmiało stwierdzić, ze osiągnięcia Rozgłośni Polskiej RWE w latach 1952-1976 były możliwe dzięki istnieniu licznej emigracji polskiej i stały się częścią jej dorobku.

ALINA PERTH-GRABOWSKA

.

Powrót do spisu treści